Enquisas

Estes días falouse da enquisa sobre coñecemento e uso do galego. A preocupación pasou a ser feito estatístico e non faltou a parvada do presidente Feijoo, que cada día se asemella máis ao Fraga groseiro  e brutal que só recoñecía como propias as carreteiras, e que se comparaba continuamente coa Galicia da Segunda República.

Por suposto que nós non temos a solución nin moito menos a explicación de esta crúa baixada de galego falantes. Sabios hai no mundo que dean resposta e esixan responsabilidades. Pero cóstanos pasar sen abrila boca e aportar algunha reflexión para o debate.

É curioso que no momento no que a producción literaria en galego está no seu maior auxe e esplendor, a dicir de todos os implicados nela, se dean estes datos. Será que a literatura e a vida non están moi relacionados.

O galego acadou hai décadas o recoñecemento de lingua “culta”, esto é, que no imaxinario popular serve para a xustiza, o médico, a empresa e a universidade. Que apareza nestes eidos é outra cousa, pero xa ninguén discute o papel necesario do galego nin moito menos o valor da súa aportación para mellorala sociedade.

Despois de trinta anos, o galego segue a ser unha lingua rural e proletaria, alonxada, polo tanto, de academicismos. É, no seu uso cotiá maioritario, unha lingua popular. É un lugar común, pero tamén unha realidade que o galego que se fala en Galicia é o galego do Luar, non o dos libros de texto nin o da Tvg (aínda que sí se ve esta canle porque se entende a súa linguaxe mellor que o das outras). Pero Galicia, cada vez máis, non é nin rural nin aspira a ser proletaria. Hai un salto xeneracional evidente dende hai décadas.

Agora que metemos nos museos o movemento bravú quizáis podamos entender o seu valor de nexo entre estas dúas xeneracións, e, sobre todo, como explicación de por qué os galego falantes non se sinten identificados co galego culto, imprescindible para a supervivencia da lingua.

Nós, como editores, anotamos unha eiva no noso campo. A inegable calidade da literatura infantil e xuvenil non exime da ausencia de literatura galega destinada aos anos entre a infancia e a mocidade. Eso que se chaman preadolescentes non atopan en galego obras coas que continuar a súa aprendizaxe e descubrimento dunha lingua á que deben tender se queren que sobreviva. So atopan compromiso e ética. E a literatura e a lingua non son iso nin poden sobrevivir con só iso. Como dixo alguén, a literatura galega debe ser sexi, e hoxe non o é. Velaquí unha eiva que non explica nin soluciona, pero que nos apetecía soltar.

Xosé-Ramón-Gayoso

Anuncios

Etiquetas: , ,

About Trymar

Editando e sobrevivindo dende o ano 2000

Responder

Introduce tus datos o haz clic en un icono para iniciar sesión:

Logo de WordPress.com

Estás comentando usando tu cuenta de WordPress.com. Cerrar sesión / Cambiar )

Imagen de Twitter

Estás comentando usando tu cuenta de Twitter. Cerrar sesión / Cambiar )

Foto de Facebook

Estás comentando usando tu cuenta de Facebook. Cerrar sesión / Cambiar )

Google+ photo

Estás comentando usando tu cuenta de Google+. Cerrar sesión / Cambiar )

Conectando a %s

A %d blogueros les gusta esto: